Savaşta Bile Cemaat

Cemaatle namaz kılmak çok mühimdir. Kur’an-ı Kerim’de savaş esnasında bile (şartlar elveriyorsa) cemaatle namaz kılınması emrolunmuştur. “Korku namazı” denilen bu namazın nasıl kılınacağı aşağıdaki ayetlerde açıkça belirtilmiştir:

“Yolculuk ettiğinizde, inkârcıların size bir fenalık yapmasından korkarsanız, namazı kısaltmanızda size bir sorumluluk yoktur. Zira inkârcılar size apaçık düşmandırlar. Ey Muhammed! (Savaş esnasında) sen içlerinde olup da namazlarınıkıldırdığın zaman bir kısmı seninle beraber namaza dursun ve silahlarını da yanlarına alsınlar; secdeyi yaptıktan sonra onlar arkanıza geçsinler; kılmayan öbür kısmı gelsin, seninle beraber kılsınlar. Tedbirli olsunlar, silahlarını alsınlar. Kâfirler size ansızın bir baskın vermek için silah ve teçhizatınızdan ayrılmış bulunmanızı dilerler. Yağmurdan zarar görecekseniz veya hasta olursanız silahlarınızı bırakmanıza engel yoktur, fakat dikkatli olun. Allah kâfirlere şüphesiz ağır bir azap hazırlamıştır. Namazı kıldıktan sonra, Allah’ı ayakta iken, otururken, yan yatarken de anın. Emniyete kavuştuğunuz zaman namazı tam erkânı ile eda edin. Namaz şüphesiz inananlara belirli vakitlerde farz kılınmıştır.” (Nisâ, 101-103)

Hz. Peygamber s.a.v. de düşmanla karşılaştığında namazlarını cemaatle kılmaya önem vermiştir. Abdullah bin Ömer r.a., Hz. Peygamber’in bir savaşta bunu uygulamasıyla ilgili olarak şunu anlatır:

“Allah Rasulü ile birlikte Necid tarafına doğru gazaya gitmiştim. Düşmanın hizasına geldik. Onlara karşı saf düzenine geçtik. Namaz vakti gelince Rasulullah Efendimiz s.a.v. bize kıldırmak üzere namaza durdu. Bir kısım sahabiler de onunla beraber namaza durdular. Diğer kısım ise yönünü düşmana çevirdi. Rasulullah kendisiyle birlikte olanlarla beraber rükûya vardı ve iki defa secde etti. Derken, beraber namaz kılanlar henüz kılmamış olan grubun yerlerine gittiler. Ötekiler de gelip Rasulullah’ın arkasında durdular. Rasulullah onlarla da beraber rükûya varıp iki secde etti. Sonra selam verdi. Ondan sonra, o iki grubun her biri nöbetleşe namaza durup kendi kendilerine birer defa rükûya varıp ikişer secde ettiler.” (Buharî)

Efendimiz’in Dilinden Cemaatle Namaz

• Bir kimse evinde güzelce temizlenir de Allah’ın farzlarından birini ödemek maksadıyla mescitlerden birine giderse, attığı adımlardan biri günahlarını siler, diğeri de onun derecesini yükseltir. (Müslim)

• Yatsıyı cemaatle kılan gecenin yarısını, sabahı da cemaatle kılan gecenin tamamını ibadetle geçirmiş olur. (Müslim)

• İnsanlar ezan okumanın ve namazda birinci safta bulunmanın ne kadar faziletli olduğunu bilselerdi, bunları kim yapacak diye kura çekerlerdi. Şayet camide cemaate erken yetişmenin ne kadar değerli olduğunu bilselerdi, birbirleriyle yarışa girerlerdi. Eğer yatsı namazı ile sabah namazındaki ecri bilselerdi, emekleyerek ve sürünerek de olsa bu iki namaza gelirlerdi. (Buharî)

Mazeretler

İnsanın cemaate gidememesi için bir özrünün olması gerekir. Bunlar özetle şunlardır:

• Camiye gitmeyi engelleyecek derecede havanın kötü olması. Aşırı sıcak, şiddetli yağmur, yürümeyi engelleyen sert rüzgâr gibi.

• Camiye kendi başına gidemeyecek derecede engelli olmak. Felçliler, tekerlekli sandalyeye mahkum olanlar, gözleri görmeyenler gibi.

• Hastaya refakat edenler.

• Camiye gidip gelirken canına kast edileceğinden korkanlar ile malına zarar verileceği endişesini taşıyanlar.

• İşverenin camiye gitmesine müsaade etmediği işçiler.

• Yolculuğa çıkmış olanlar.